Dorosłe dzieci do ukończenia 25 lat objęte są ulgą prorodzinną, gdy nie zarobiły więcej niż 3089 zł. Limit dotyczy dochodów z papierów wartościowych i opodatkowanych na ogólnych zasadach. Na prawo do odliczenia nie wpłyną dochody z drobnych umów o dzieło i zlecenia. 

W okresie letnim młodzież chętnie dorabiała do kieszonkowego. Trzeba jednak pamiętać, że dochód dziecka ma wpływ na prawo do odliczenia ulgi prorodzinnej oraz skorzystania z preferencyjnego rozliczenia podatku przez osoby samotnie wychowujące dzieci. Sezon letni już się skończył, zatem warto zweryfikować, czy zarobki dzieci uzyskane w czasie wakacji będą wpływały na zastosowanie podatkowych preferencji w rozliczeniu PIT za 2009 r. 

Ustawowy limit

Dzieci pełnoletnie, do ukończenia 25 lat objęte są ulgą prorodzinną, tylko jeżeli się uczą i nie zarobiły więcej niż pozwala na to ustawodawca. Limitowane są wyłącznie dochody opodatkowane na zasadach ogólnych oraz na zasadach określonych w art. 30b ustawy o PIT. Ich łączna wysokość w 2009 r. nie może przekroczyć 3089 zł. Ten sam limit ma zastosowanie do preferencyjnego rozliczenia jako rodzic samotnie wychowujący dziecko.

- Na utratę prawa do ulgi może zatem wpływać uzyskanie przez dziecko dochodów opodatkowanych według skali podatkowej, np. z tytułu umowy o pracę, umowy zlecenia, czy o dzieło – mówi Marcin Sikora, doradca podatkowy w Kancelarii Prawno-Podatkowej Sikora i Wspólnicy.

Nie wszystkie jednak dochody rozliczane według skali podlegają ograniczeniom. Do limitu zarobków dzieci nie jest wliczana renta rodzinna.

- Na możliwość skorzystania z ulgi nie wpływają także dochody zwolnione z PIT, czyli na przykład stypendia – mówi Marcin Sikora.

Jak wyjaśnia Tomasz Beger, doradca podatkowy w KZWS Spółka Doradztwa Podatkowego, odwołując się do art. 30b ustawy o PIT ustawodawca ma na myśli m.in. dochody dzieci z: odpłatnego zbycia papierów wartościowych, udziałów w spółkach kapitałowych, a także z tytułu objęcia udziałów (akcji) w spółkach mających osobowość prawną w zamian za aport (inny niż przedsiębiorstwo lub jego część).

- Tego rodzaju dochody są standardowo opodatkowane 19-proc. stawką i nie łączy się ich z dochodami z innych źródeł – mówi Tomasz Beger.

Dla określenia jednak czy rodzicowi przysługuje ulga, należy dodać do siebie zarówno dochody dziecka opodatkowane według skali jak i te wskazane powyżej. Jeśli suma przekroczy 3089 zł, to rodzic nie ma prawa skorzystać względem tego dziecka z ulgi.

- W przypadku gdy dziecko uzyskało np. dochód ze zlecenia w wysokości 3000 zł oraz ze sprzedaży akcji w kwocie 100 zł to rodzice nie mogą odliczyć ulgi – stwierdza Tomasz Beger.

Drobne umowy

Wspomniane dochody z umów zlecenia i o dzieło, które zwykle są podstawą zarobkowania przez młodzież, nie będą miały wpływu na skorzystanie z podatkowych preferencji z tytułu wychowywania dziecka, jeżeli podlegają opodatkowaniu zryczałtowanym 18-proc. podatkiem dochodowym.

- Zryczałtowanym podatkiem od 2009 r. mogą być opodatkowane te umowy, które spełniają następujący warunek: suma należności określonych w umowie lub w umowach zawartych z osobą niebędącą pracownikiem płatnika z tego samego tytułu nie przekracza miesięcznie kwoty 200 zł – tłumaczy Agnieszka Zapart, doradca podatkowy w Mazars.

Nasza rozmówczyni zwraca uwagę, że jeżeli umowa nie definiuje kwoty wynagrodzenia, a jedynie sposób jego naliczenia, to nie ma możliwości skorzystania z opodatkowania podatkiem zryczałtowanym. Podobny skutek nastąpi w sytuacji zawarcia kilku umów z jednym płatnikiem w ciągu tego samego miesiąca, gdy łączne przychody z tego samego tytułu przekroczą kwotę 200 zł.

- Oznacza to, że jeżeli dziecko uzyskało od kilku płatników w oparciu o umowy cywilnoprawne kwotę, która nie przekracza indywidualnie u każdego z nich 200 zł miesięcznie z tego samego tytułu, rodzice nie tracą prawa do ulgi prorodzinnej – mówi Agnieszka Zapart.

Podkreślić należy, że na prawo do ulgi czy jako samotny rodzic wpływu nie mają także pozostałe dochody dziecka opodatkowane zryczałtowanym podatkiem dochodowym na postawie art. 30-30a ustawy o PIT. Przykładowo można tu wymienić dochody z odsetek, udziału w zyskach osób prawnych, czy wygranych w konkursach.

Dochody zagraniczne

Dla rodziców zamierzających skorzystać w rocznym PIT z preferencji dla osób wychowujących dzieci istotne jest także to, czy dziecko uzyskało dochód z pracy za granicą.

- Niektóre z dochodów dzieci osiągnięte za granicą, są zwolnione z podatku na podstawie umów o unikaniu podwójnego opodatkowania dzięki stosowanej metodzie wyłączenia z progresją – mówi Wojciech Piotrowski, doradca podatkowy w KPMG.

Jako przykład można wskazać dochody z pracy w Wielkiej Brytanii, Niemczech czy Francji. Jeżeli dziecko osiągnęło dochody w jednym z krajów, z którymi Polska ma umowę przewidującą tego rodzaju zwolnienie, dochody te nie są brane pod uwagę przy ocenie prawa do ulgi prorodzinnej.

Wojciech Piotrowski zwraca uwagę, że z niektórymi krajami Polska nie ma zawartej umowy lub umowa jest, ale nie przewiduje zwolnienia dochodów z podatku. Niektóre umowy przewidują unikanie podwójnego opodatkowania poprzez zastosowanie metody zaliczenia proporcjonalnego (zwanej także metodą kredytu podatkowego). Jest tak m.in. w przypadku dochodów z pracy w Holandii czy Danii.

- Dochody te należy uwzględnić przy ustalaniu, czy nie został przekroczony limit uprawniający do zastosowania ulgi – stwierdza Wojciech Piotrowski.

Magdalena Majkowska

Źródło: Dziennik Gazeta Prawna